Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum, 1 Ocak 2019 itibarıyla başlayacak plastik alışveriş poşetlerinin ücretli olarak temin edilmesine ilişkin uygulamanın usul ve esaslarını açıkladı. Kurum, aralarında meyve, kargo ve kuru temizleme poşetlerinin yer aldığı bazı poşet gruplarının ücretlendirmeye tabi olmayacağını açıkladı.

Kurum, “Plastik poşetlerin yapıları gereği sadece yüzde 1’i geri dönüştürülebiliyor. Bir plastik poşetin geri dönüşümü ise yeni bir tane üretmekten daha pahalıya geliyor” dedi.

Kişi başı 440 

Türkiye’de plastik poşet kullanım miktarının yıllık yaklaşık 30-35 milyar adet olduğunu vurgulayan Kurum, Türkiye’de bir kişinin yılda ortalama 440 adet plastik poşet kullandığını belirtti. Plastik poşetlerin ücretlendirilmesi yoluyla bu kullanımın azaltılmasını amaçladıklarına dikkati çeken Kurum, “Yılbaşından itibaren market, mağaza gibi satış yerlerinde taşıma amaçlı kullanılan plastik poşetlerin 25 kuruş ücretle satılmasına yönelik düzenlemeyle kişi başı plastik kullanım değerini 2025’e kadar yüzde 90 oranında azaltmayı hedefliyoruz” ifadesini kullandı.

Hangisi kapsam dışı?

Kurum, “Plastik poşetler, uzaktan satışlar da dahil olmak üzere, istisnasız tekstil, oyuncak, elektronik, gıda ve benzeri tüm satış noktalarında 1 Ocak 2019’dan itibaren asgari 25 kuruş olarak ücretlendirilecek” dedi. Uygulamanın bazı grupları kapsamadığının altını çizen Kurum, şunları kaydetti:

“Marketlerde ekmek, sebze, meyve, peynir, zeytin, hayvansal gıda gibi açıkta satılan gıdaların hijyenini korumak amacıyla kullanılan çift kat kalınlığı 15 mikron ve altında olan, 500x350 milimetreden küçük poşetleri kapsam dışında bıraktık. Ayrıca tekstil ürünü çok kullanımlık poşetler, petshoplardaki canlı sucul hayvan satışında ve bazı bitkilerin satışında kullanılan sapsız poşetler, kuru temizleme, lostra gibi sadece hizmet verilen fakat ürün satmayan yerlerde verilen poşetler, kargo poşetleri ile gümrüksüz mağazalarda kullanılan özel poşetler ücretsiz olarak temin edilmeye devam edecek.”

Plastik poşetlerde promosyon yok

Plastik poşetlerin, ücretsiz teminine imkan verecek herhangi bir promosyona veya kampanyaya dahil edilemeyeceğini bildiren Kurum, “Satış noktaları, her bir poşetin satışında tüketiciden en az 25 kuruş talep edecek ve bu ücret içerisinden 15 kuruşu, ‘Geri Kazanım Katılım Payı’ olarak Bakanlık Merkez Saymanlık Müdürlüğü hesabına yatıracak. Kalan 10 kuruşluk bedel ise satış noktalarının karı olmayacak çünkü bu tutar, plastik poşetlerin maliyeti ve KDV bedelini kapsayacak” dedi.

Barkod zorunluluğu

Kurum, “Satış noktalarında ücretlendirmeye tabi olan plastik poşetlerin 1 Ocak itibarıyla barkodlu olarak sunulmasını da zorunlu hale getirdik. Ancak stoklarında barkodsuz plastik poşet olan satış noktalarını da mağdur etmemek için barkodsuz poşetlerin kullanımını 31 Mart 2019’a kadar gerçekleştirmesine de imkan tanıdık” ifadesini kullandı.