Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Birleşmiş Milletler  (BM) Güvenlik Konseyi daimi üyeleri ve Avrupa Birliği (AB) ülkeleri dışişleri  bakanlarına mektup göndererek, Fatih gemisinin Akdeniz'de Türk kıta sahanlığındaki sondaj faaliyetine ilişkin bilgilendirmelerde bulundu. Çavuşoğlu,  mektubunda AB'nin üyelik dayanışması altında Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'ne (GKRY)  verdiği desteğin uluslararası hukukla bağdaşmadığının altını çizdi. 

Bakan Çavuşoğlu, Fatih gemisinin Akdeniz'de Türk kıta sahanlığındaki  sondaj faaliyeti hakkında, BM Güvenlik Konseyi'nin daimi üyelerinin dışişleri  bakanlarına, AB dışişleri bakanlarına ve AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası  Yüksek Temsilcisi Federica Mogherini'ye mektup gönderdi.

Çavuşoğlu, mektubunda, Türkiye'nin siyasi ve hukuki tutumunu ayrıntılı  şekilde anlatarak, Fatih gemisinin sondaj yaptığı bölgenin Türk kıta sahanlığı  olduğunu vurguladı.

Mektubunda Kıbrıs Adası'ndan 75 km uzaktaki sondaj noktası dahil Türk  hükümetinin 2009 ve 2012'de Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı'na (TPAO) ruhsat  verdiğini hatırlatan Çavuşoğlu, AB'nin üyelik dayanışması altında GKRY'ye verdiği  desteğin uluslararası hukukla bağdaşmadığının altını çizdi.

Çavuşoğlu, uluslararası hukukta sınırlandırma mevzu olduğunda,  Münhasır Ekonomik Bölge (MEB) ve kıta sahanlığı bakımından adaların otomatik  olarak tam etki doğuramayacağını, adaların MEB ve kıta sahanlığına sahip olma  hakkıyla sınırlandırmada ne kadar etki doğurabileceklerinin ayrı hususlar  olduğunu vurguladı.

Mektupta, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'e ilişkin tutumunu 2004'ten  itibaren BM nezdinde kayda geçirdiğinin altını çizen Çavuşoğlu, Türkiye’nin  Kıbrıs Rumlarının tek taraflı MEB iddiasını kabul etmeyeceğine de işaret etti.

Çavuşoğlu, üçüncü tarafların çakışan deniz yetki alanı ihtilaflarında  taraf olmamalarının esas olduğunu, üçüncü tarafların adeta mahkeme yerine geçerek  sınırın nereden geçeceğine karar veremeyeceklerini vurgulayarak, çakışan iddialar  bulunduğunda sınırlandırmanın ya üçüncü tarafların haklarına halel getirmeyen  ikili anlaşmalarla ya da uluslararası yargı yoluyla çözülebileceğini belirtti.

Bakan Çavuşoğlu, çözüm olmadığında çakışan iddiaların devam ettiğini,  kimi AB üyelerinin üçüncü tarafların haklarını haleldar eden deniz yetki alanı  iddialarının da AB'nin dış sınırlarıymış gibi takdim edilemeyeceğini kaydetti.  Çavuşoğlu, AB'nin bu konudaki hatalı tutumunun uluslararası hukukun açık bir  ihlali teşkil ettiğinin altını çizdi.

Türkiye sismik ve sondaj faaliyetlerine devam edecek

Mektupta, Kıbrıs Adası'nın batısında kalan deniz alanında nihai bir  çözümün ancak Kıbrıs sorunu çözüldükten sonra mümkün olabileceğini ifade eden  Çavuşoğlu, Kıbrıs meselesine kapsamlı çözümün olmadığı mevcut durumda, AB'nin  deniz yetki alanı meselesinde taraf tutmamasının ve yapıcı bir rol oynamasının  beklendiğini Mogherini’ye açıkça belirtti. Çavuşoğlu, aynı şekilde, ABD Dışişleri  Bakanlığının açıklamasından Türkiye'nin duyduğu rahatsızlığı ABD'li muhatabına  mektubunda iletti.

Çavuşoğlu, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'de en uzun kıyı şeridi uzunluğuna  sahip ülke olarak meşru hak ve hayati çıkarlarının bulunduğunu ve uluslararası  hukuka uygun olarak kıta sahanlığındaki haklarından yararlandığını vurguladı.

Türkiye'nin geçmişte olduğu gibi bugün de Akdeniz’deki tüm sorunlara  adil, hakkaniyetli ve barışçıl çözümler bulunmasına katkı sağlamaya hazır  olduğunu vurgulayan Çavuşoğlu, buna Türkiye'nin tanıdığı ve diplomatik ilişkileri  bulunduğu ilgili tüm kıyıdaşlarla deniz yetki alanlarının hakkaniyetli şekilde  sınırlandırılmasının da dahil olduğunu kaydetti.

Bakan Çavuşoğlu, Kıbrıs Rumlarının Kıbrıs Türklerinin hak ve  çıkarlarını ihlal eden, aynı zamanda Türkiye'nin kıta sahanlığındaki meşru  haklarını ihlal eden tek yanlı adımlarının bölgedeki güvenlik ve istikrarı  tehlikeye düşürdüğüne işaret ederek, Kıbrıslı Rumların Kıbrıs Türklerinin adanın  eş sahibi ve adanın doğal kaynakları üzerinde hak sahibi olduklarını gözardı  ettiğini belirtti.

Kıbrıs Rumlarının tek yanlı adımlarını durdurmaması veya Kıbrıs  Türklerini karar alma mekanizmalarına dahil etmemesi halinde Türkiye'nin Kıbrıs  Türklerine de her türlü katkıyı vermeye devam edeceğinin altını çizen Çavuşoğlu,  KKTC'nin TPAO'ya ruhsat verdiği alanlarda da sismik ve sondaj faaliyetlerinin  devam edeceğini vurguladı.

Çavuşoğlu, mektubunun sonunda, Türkiye'nin sağduyu ve iyi niyetle  hareket etmeye devam edeceğini ancak hem kendinin hem Kıbrıs Türklerinin  uluslararası hukuktan kaynaklanan haklarının ihlal edilmesine de seyirci  kalamayacağını vurguladı.

Bakan Çavuşoğlu, üçüncü taraflara sağduyu, taraf tutmama ve yapıcı rol  oynama çağrısı yaptı.